29/8 - ZIN! | De kunst van beminnen

Weinig zo spannend én verwarrend als het strijdtoneel van de seks. Laten we ons leiden door lichamelijke lusten, emotionele behoeften, door ideeën of verwachtingen? Van christen-moraal tot hippie-ideaal; hoe vrij zijn we eigenlijk als het om seks gaat? Waar zijn we -misschien wel onbewust- naar op zoek?

Het is tijd voor een nieuwe seksuele revolutie, bepleit filosofe Marli Huijer 29 augustus bij ZIN! (en in haar nieuwe boek ‘Beminnen’). Seksuele vrijheid zit niet in identiteit of ideologie, maar in het handelen; in het genieten. Sebastian Holzhüber verbeeldt in zijn kunst op intense wijze de worsteling met het lichaam en onderdrukking van seksualiteit. Is bevrijding mogelijk? Energetisch therapeut Thabo Hollander laat je iets proeven van de spirituele kant van seks. Spannend! Vaste ingrediënten: live muziek en open gesprek.

ZIN! is een zeswekelijkse ontdekkingsreis naar moderne zingeving. We keren oude tradities uit het westen en oosten binnenstebuiten, op zoek naar wijsheid voor onze hedendaagse levensvragen en dagelijkse dilemma’s.
Voor een impressie van de vorige editie, 'ZIN! | Mindful met je smartphone?' scroll naar beneden!

Locatie: Tuinhuis van de Tolhuistuin Ingang: tolhuisweg 3(Let op: niet hoofdgebouw, maar in de tuin erachter). 
Datum en tijd: 29 augustus 2018. Tuin open: 19:30. Start programma: 20:00

Reserveer je plekje (€10,-):

***

Wat geeft ZIN!?

Het leven is vurrukkulluk! En verwarrend… Liefde en relaties, werk en toekomst, tijd en geld; hoe maak je keuzes, wat geeft je richting? In onze post-religieuze samenleving-hebben we alle vrijheid, maar we blijven zitten met de grote vragen, waar vinden we onze houvast?
In ZIN! keren we oude tradities uit het westen en oosten binnenste buiten. Wat weten filosofen over facebook, wat kan het christendom ons leren over de liefde en kan Boeddha je aan een baan helpen? Na ZIN! kun je weer zes weken vooruit.

***

Mindful met je smartphone, of toch niet?

Door Carla Vriend

Woensdagavond 4 juli krijg ik voor het Tuinhuis van de Tolhuistuin in Amsterdam-Noord na registratie van mijn komst een lege envelop overhandigd. Die blijkt bedoeld om mijn smartphone in op te bergen, nádat ik deze uit heb gezet. Oef. Niet snel nog even WhatsApp, Twitter en mail checken voordat de bijeenkomst begint. ‘Mindful met je smartphone?’ is het thema van de derde ZIN! van Zinnig Noord op deze prachtige locatie. ‘Is online mindfulness mogelijk? Zo ja, hoe dan?!’

De sfeer is ontspannen als de bijeenkomst begint met een gesproken ‘Weet je nog?’-duet van Jonatan Bartling en Arjette Kuipers, initiatiefnemers van Zinnig Noord. ‘Weet je nog dat we vroeger één vaste telefoon hadden in de huiskamer? Weet je nog dat als je privé wilde bellen, je naar een telefooncel ging? Dat je – ongevraagd – collect calls kon doen voor 3 gulden 50 op kosten van de ontvanger? Dat je nat regende omdat weerman Erwin Kroll zich had vergist? Dat je naar de bieb ging om informatie op te zoeken? Dat je voor internet van 5 Kb per seconde eerst moest inbellen?’

De piepjonge bezoekers onder de circa 35 aanwezigen zullen zich bij de meeste ‘Weet je nog’s?’ mogelijk niets voor kunnen stellen. Als 50-plusser herinner ik het mij maar al te goed. Zo heb ik er jarenlang kilo’s kwartjes doorgejaagd omdat mijn ouders een thuistelefoon overdreven vonden.

Even Facebook checken

Arjette pakt haar gitaar en zingt een lied over haar relatie met haar smartphone. Van alles komt langs op het scherm. Refrein: ‘Even Facebook checken, even Facebook checken, wat heb ik toch veel vrienden, hier word ik echt gezien, even Facebook checken, even Facebook checken, weer een like, ik hoor erbij.’ Halverwege vraagt ze zich af: ‘Wat was ik ook weer aan het doen, ik was naar iets op zoek, ik wilde naar een klooster gaan om mijzelf weer te verstaan.’

Jonatan neemt de microfoon van haar over en memoreert een typische scène van mensen in de trein die allemaal over hun smartphone gebogen zitten. De ‘fear of missing out’ maakt dat met name jongeren hun telefoon overal en altijd nauwlettend in de gaten houden. Met het risico op burn-out en depressie. Hij citeert uit een Brits onderzoek (uit 2015) waaruit blijkt dat milennials gemiddeld zo’n 85 keer per dag hun smartphone checken. Drie kwart gaat slapen met de smartphone naast het bed, 82% checkt de smartphone binnen een uur na het opstaan, 43% kan niet naar het toilet zonder smartphone en, één op de drie pakt zijn of haar smartphone direct na de seks.

Relatie met je smartphone

Jonatan is geen fervente smartphone-gebruiker, zit ver onder die 85 keer per dag. ‘Ik ben er zelfs een beetje bang voor.’ Hij nodigt ons uit om in tweetallen in gesprek te gaan over de relatie die je hebt met je smartphone. ‘Waarvoor gebruik je ’m het meest, wat zijn je relatieproblemen?’ Als hij na ruim vijf minuten het gezellige geroezemoes stil heeft gekregen, introduceert hij Niels Hexspoor, de ‘huisfilosoof van Zinnig Noord’. Niels blijkt vergeleken met Jonatan een grootgebruiker, iemand die altijd heel snel reageert op WhatsApp-berichtjes.

Het is een soort haat-liefdeverhouding. Bijvoorbeeld die keer dat hij een stuk moest schrijven, de deadline naderde, hij nog niets op papier had, zijn telefoon weglegde in een kast in een andere kamer en die vervolgens al snel weer ophaalde, want het voelde zo raar. Filosoof Heidegger komt langs en diens visie op mens en techniek, alsook de scenario’s van de science fiction-films Westworld, Transcendence, The Matrix en Her. Niels: ‘Hoe digitaler we worden, hoe minder fysiek we zijn. We treden uit ons lichaam, we leven in een tussenwereld, in een virtuele werkelijkheid.’

Groen, groen, groen

Dat het allang geen sciencefiction meer is, blijkt uit de situatie in bepaalde provincies in China. ‘Daar word je beloond of gestraft volgens een ‘social credit’-systeem, een van de technologische varianten in de Netflix-serie Black Mirror. Heb je te weinig sociale punten verdiend, dan kun je bijvoorbeeld niet vliegen of een huis kopen.’ Volgens Heidegger moeten we de confrontatie aangaan met de techniek, zegt Niels. ‘Niet door je smartphone in het IJ te gooien, maar door los te laten, vertrouwen te hebben. Bijvoorbeeld door in het park je paper af te typen, terwijl naast je je smartphone zachtjes knispert: groen, groen, groen.’

Tijd voor rust in het programma, moeten Jonatan en Arjette gedacht hebben, want harpiste Laura Lotti krijgt de ruimte om drie eigen composities te spelen. De organisatoren, gasten en bezoekers zijn doodstil tijdens haar virtuoze improvisatie-variaties.

Daarna krijgt de in een zwarte habijt geklede benedictijnse monnik én professor dr. Thomas Quartier iedereen al snel aan het lachen. ‘De grootste zegen van mijn smartphone is dat ik veel betrokkener ben met de werkelijkheid dan ik was. Door het geluid uit te zetten, heb ik geen relatieproblemen.’ Op mondharmonica speelt-zingt hij ‘Blowing in The Wind’ van Bob Dylan en concludeert na afloop dat we tegenwoordig vooral naar beneden kijken in tegenstelling tot de strofe uit dit lied: ‘How many times must a man look up.’

Luiheid is de vijand van de ziel

Vervolgens mixt hij op onorthodoxe wijze bijbelteksten van Ezechiël en kloosterregels van Sint-Benedictus met beschouwingen over het gebruik van sociale media. ‘Luiheid is de vijand van de ziel, aldus Benedictus. Daarom moeten de broeders op vaste tijden handarbeid verrichten en op andere tijden heilige geschriften lezen. Het zit ’m niet in het medium’, ervaart Thomas, ‘maar in je houding ten opzichte van dat medium. Hoe selecteren wij onze prikkels? Dat is niet nieuw, het is hoogstens sneller.’

Hij kent geen klooster zonder internet. ‘Wel gaat dat bij sommige kloosters om 21.00 uur uit, om te voorkomen dat bewoners en gasten in de verleiding komen om elke avond en nacht door te gaan. In het klooster doe je niets anders dan op het neurotische af je dag indelen. Omdat je zes diensten per dag hebt, waarvoor je je na de bel in allerijl naar de gebedsruimte moet spoeden, leer je wel loslaten. Sterker nog: als je terugkomt, weet je echt niet meer waar je mee bezig was of wat voor geniale inval je had vlak voordat de bel ging.’

Facebook is voor Thomas een manier om zijn gevoelens en ideeën te uiten. ‘Bepaalde tijden ben ik fanatiek aan het posten en zenden. Andere keren heel bewust niet. Gelukkig heb ik de kloosterklok.

Mindful reageren op Facebook

Laura Lotti speelt nog twee harp-stukken van haar cd ‘Harpando’, waarna Jonatan iedereen uitnodigt om zijn of haar smartphone uit de envelop te halen. ‘Kijk naar een willekeurige Facebook-post, haal diep adem, voel je stoel. Wat vind je hiervan, wat is je relatie met diegene, hoe zou je willen reageren?’ Even geen ultrasnelle like dus, maar een digitale reactie die je mindful zou kunnen noemen. Helaas is er geen tijd meer voor het plenair stellen van vragen en uitwisselen van ieders bevindingen. Wel kan dat informeel na afloop, buiten in de tuin of binnen bij de bar.

De volgende ZIN! – zeswekelijkse ontdekkingsreis naar moderne levensvragen – is op woensdagavond 29 augustus, met als thema ‘De kunst van beminnen’. Wederom in de Tolhuistuin voor €10 per persoon. Jonatan: ‘Met een beroemde seks-professor, een briljante kunstenaar en een tantra-oefening.’

Tags: zinnig noord, tolhuistuin, ZIN!, seks, liefde, beminnen, Marli Huijer